حج گران می شود صف ۸۰۰ هزار نفری حج
به گزارش سفرگو، رئیس سازمان حج در پی توافق ایران با عربستان در رابطه با حج ۱۴۰۶، از افزایش بالاتر از دو برابری هزینه برخی خدمات عربستان برای حج پیش رو آگاهی داد و تاکید کرد هنوز نمی توان قیمت نهائی حج را اعلام نمود.
به گزارش سفرگو به نقل از خبر آنلاین، علیرضا رشیدیان، رئیس سازمان حج و زیارت با تشریح آخرین وضعیت هزینه های حج ۱۴۰۶، روش استفاده از ظرفیت شرکتهای هواپیمایی سعودی، بازپرداخت وجوه زوار، وضعیت سپرده های حج و صف انتظار زوار، از افزایش برخی هزینه های خدمات در عربستان اطلاع داد و اظهار داشت: قیمت نهائی حج ۱۴۰۶ هنوز معلوم نیست و به نهائی شدن قراردادها در عربستان، نحوه تأمین ارز و هزینه های ریالی همچون پرواز بستگی دارد.
ایسنا در خبری نوشت: رئیس سازمان حج و زیارت در جواب این پرسش که آیا ایران باتوجه به تحریم ناوگان هوایی خود، در حج یکی دو سال قبل ناچار به استفاده از ظرفیت ناوگان هوایی عربستان شده و آیا مقرر است در عمره و حج پیش رو هم از ظرفیت شرکتهای هواپیمایی عربستان یا کشور ثالث استفاده نماید، توضیح داد: فکر می کنم قراردادی از دهه ۷۰ بین جمهوری اسلامی ایران و دولت عربستان سعودی منعقد شده که بر طبق آن، قسمتی از صندلی های پرواز دو طرف به یکدیگر واگذار شود؛ بدین سان که ۵۰ درصد صندلی های پروازهای سعودی به ایران و ۵۰ درصد صندلی های پروازهای ایرانی به عربستان اختصاص پیدا کند تا دو طرف بتوانند از ظرفیت یکدیگر استفاده نمایند. اما حقیقت این است که این قرارداد شاید هیچگاه بطور کامل اجرا نشده است.
او اضافه کرد: ما همواره در تعامل با مسئولان دولت عربستان این مساله را مطرح کرده ایم که خویش را وکیل زائرانمان می دانیم و موظفیم بهترین خدمات را باکیفیت بالاتر و هزینه مناسب برای زوار تهیه و فراهم نماییم. به همین دلیل، در مذاکره ای که سال قبل با شرکتهای سعودی داشتم، در رابطه با این موضوع صحبت کردیم و گفتیم اگر عربستان واقعا از نظر قیمت و کیفیت، شرایط مناسبی در مقایسه با پروازهای ایرانی به ما عرضه نماید، حتما بیش از ظرفیت پروازی شرکتهای هواپیمایی سعودی استفاده خواهیم کرد؛ اما لازمه آن مناسب بودن قیمت و کیفیت هواپیماهای آن هاست.
رشیدیان افزود: علی ای حال، باتوجه به بالارفتن هزینه ها و گرانی هایی که در قسمت سوخت و پروازها رخداده، متاسفانه با افزایش قیمت زیادی مواجه هستیم. تلاش می نماییم هم از شرکتهای سعودی که بعضی از آنها پیشنهادهایی به ایران ارایه کرده اند و هم از شرکتهای ایرانی قیمت بگیریم تا بتوانیم از این راه هزینه های زوار را کاهش دهیم.
قیمت حج ۱۴۰۶ هنوز مشخص نیست
رییس سازمان حج و زیارت در جواب این پرسش که آیا قیمت نهائی حج ۱۴۰۶ مشخص شده است، اظهار داشت: تعیین قیمت نهائی به چند مبحث بستگی دارد. نخست این که قراردادهای ما در عربستان نهائی شود. درحال حاضر پیگیری موضوعات اجرائی را در عربستان شروع کرده ایم، اما متاسفانه شاهد افزایش نرخها هستیم. به عنوان نمونه، قیمت خدماتی که سال قبل از شرکت سعودی برای زائرانمان در روزهای تشریق و بمنظور حضور در عرفات، مشعر و منا دریافت کردیم، برای هر زائر ۱۴۰۰ ریال سعودی بود، اما امسال وزارت حج عربستان برای پایه سوم، یعنی کف قیمتی بسته های خدماتی در روزهای تشریق، حدود ۳۱۰۰ ریال سعودی به ایران اعلام نموده است؛ رقمی که بالاتر از دو برابر شده است.
او اضافه کرد: بر طبق ضوابط عربستان، مرکز پزشکی ایران هم موظف است برای ارایه خدمات و پشتیبانی های مورد نیاز در این کشور، با یک شرکت سعودی قرارداد ببندد. سال قبل مبلغ این خدمات به ازای هر زائر دو ریال بود، اما امسال این رقم را به ۴۸ ریال افزایش داده اند. همینطور شرط دیگری مطرح کرده اند که البته اعلام نموده ایم آنرا نمی پذیریم؛ بر طبق این شرط، باید به ازای هر ۹۴ زائر یک راهنمای سعودی تعیین شود و برای هر زائر هم ۸۰ ریال مطالبه کرده اند.
رشیدیان افزود: این ها هزینه هایی است که اگر در مذاکرات حل وفصل شود، امیدواریم بتوانیم آنرا مدیریت نماییم. در سالیان گذشته هم مواردی از این دست وجود داشته که در جریان مذاکرات حل شده است، اما امسال نمی دانیم شرایط چطور پیش خواهد رفت و باید امیدوار باشیم این مسایل برطرف شود.
رییس سازمان حج و زیارت اضافه کرد: هزینه ارزی حج پارسال تقریبا ۴۶۰۰ دلار شد که این رقم قسمتی از هزینه هاست و باید مشخص شود هزینه ارزی ما در عربستان چقدر خواهد بود.
رشیدیان اظهار داشت: نکته دوم، نحوه تأمین این ارز است؛ به این معنا که بانک مرکزی باید به ما اعلام نماید ارز مورد نیاز حجاج را با چه قیمتی تأمین خواهد نمود. مسلماً هرچه این قیمت پایین تر باشد، هزینه تمام شده حج برای زائر هم کمتر خواهد بود.
او اضافه کرد: قسمتی از هزینه های حج هم ریالی است؛ همچون هزینه پرواز. سال قبل هزینه بلیت رفت وبرگشت هر زائر بین ایران و عربستان ۴۹ میلیون و ۸۰۰ هزار تومان بود. به سبب مشکلات ناشی از جنگ و ضرورت تعیین مسیر جدید پرواز، طول مسیر افزوده شد و هزینه اضافی به شرکت هواپیمایی تحمیل شد. درنتیجه، مجبور شدیم متممی به قرارداد با شرکت هواپیمایی ایرانی اضافه نماییم و این هزینه را به آن شرکت بپردازیم؛ چونکه در هر صورت، هزینه ای بود که آن شرکت متحمل شده بود و ما موظف به پرداخت آن بودیم.
رییس سازمان حج و زیارت اظهار داشت: برای سال آینده همه این هزینه ها افزوده شده است؛ قیمت سوخت، قطعات و مواردی از این دست بالا رفته و همانطور که قیمت بلیت پروازهای داخلی رشد زیادی داشته، احیانا قیمت بلیت پروازهای شرکتهای هواپیمایی ایران به عربستان هم افزایش خواهد یافت. مجموع این هزینه ها، شامل ریالی و ارزی، هزینه تمام شده حج برای هر زائر را تشکیل می دهد.
سازمان حج سودی نمی گیرد
رشیدیان اظهار نمود: برای تنویر افکار عمومی ضروری است این نکته را توضیح دهم که سازمان حج و زیارت یک سازمان غیرانتفاعی است. به عنوان نمونه، در سال ۱۴۰۴ برخی از زوار مجبور شدند از عربستان بصورت زمینی به ایران بازگردند؛ بطوریکه حتی مسیر مدینه تا فرودگاه عرعر را با اتوبوس طی کردند. فورا بعد از برگشت و فکر می کنم در پاییز سال گذشته، حدود ۲۲ میلیون تومان به هر یک از این زوار پرداخت گردید. همینطور بعد از نهائی شدن عملکرد حساب ها در سال گذشته، مبالغ باقیمانده محاسبه شد و مقرر است حدود دو میلیون تومان به ازای هر نفر به حساب زوار حج ۱۴۰۴ واریز شود.
او اضافه کرد: این رویه هر سال وجود داشته است؛ یعنی ما در سازمان حج و زیارت چیزی به نام «سود» نداریم و هر مبلغی که برای زائر برآورد شده، صرف هزینه های وی شده است. اما اگر بهر دلیلی قسمتی از این مبلغ هزینه نشود و بازگردد، بعد از جمع بندی و مشخص شدن میزان وجوه باقیمانده، آن مبلغ به زوار پرداخت می شود؛ مانند زائرانی که سال قبل از پرواز استفاده نکردند و هزینه در ارتباط با آن به خودشان بازگردانده شد. اگر این مبلغ بصورت سرجمع محاسبه شود، مانند رقم دو میلیون تومان به ازای هر زائر در سال ۱۴۰۴، به همه حجاج عودت داده می شود. این رویه سازمان حج و زیارت است.
او در ادامه اظهار داشت: در سال ۱۳۹۸ برای حج سال ۱۳۹۹ که به سبب انتشار کرونا برگزار نشد، دولت وقت به ازای هر زائر که هزینه سفرش در آن زمان حدود ۳۲۰۰ دلار بود، ارز مورد نیاز را با نرخ همان زمان ذخیره کرد. حتی در حج ۱۴۰۵، فکر می کنم بالاتر از هزار نفر حضور داشتند که هزینه ۳۲۰۰ دلار آنها بر طبق قیمت ارز ۹ هزار تومانی محاسبه شده بود و باقی مبلغ تا سقف ۴۲۰۰ دلار هم بر طبق قیمت ارز سال ۱۴۰۵ و نرخی که بانک مرکزی اعلام نموده بود، محاسبه شد.
رشیدیان اضافه کرد: اما در سال ۱۴۰۵ چنین ذخیره سازی انجام نشد؛ یعنی بانک مرکزی به دلیلهای مختلف ارز مورد نیاز را تأمین نکرد تا بتوانیم آنرا برای زوار ذخیره نماییم. بنابراین، زائرانی که از این سفر بازماندند ــ چونکه قرار بود ۸۵ هزار نفر را به حج اعزام نماییم، اما این تعداد به حدود ۳۰ هزار نفر کاهش پیدا کرد ــ بر طبق دستورالعمل های قانونی، هزینه سفرشان بعد از حج بصورت ریالی به آنها بازگردانده شد.
۸۰۰ هزار نفر در صف حج؛ انتظار تا ۱۰ سال آینده
رئیس سازمان حج و زیارت در رابطه با تکلیف زائرانی که از حج ۱۴۰۵ بازماندند و همینطور تدابیر اندیشیده شده برای حفظ ارزش پول آنها باتوجه به مدت طولانی انتظارشان، توضیح داد: اولویت سفر این دسته از زوار حفظ شده است، اما نزدیک به ۸۰۰ هزار نفر در نوبت حج هستند. نام نویسی حج در سالیان ۱۳۸۵ و ۱۳۸۶ انجام شد و باتوجه به اینکه در این مقطع و حتی در دولت های بعدی، ظرفیت اعزام سالانه را ۸۵ هزار نفر درنظر بگیریم، تقریبا تا ۱۰ سال دیگر هم زائر در نوبت خواهیم داشت. به عنوان نمونه، زائری که هنگام نام نویسی حدود ۴۰ سال داشته، حال ۶۰ ساله شده است و اگر قرار باشد ۱۰ سال دیگر هم در انتظار بماند، آن زمان ۷۰ سال خواهد داشت. در چنین شرایطی، استطاعت جسمی و مالی او متفاوت خواهد شد.
او با تکیه بر اینکه پول هیچ یک از این نام نویسی ها به حساب سازمان حج و زیارت واریز نمی شود و وجوه تمام این افراد در بانک ملی و به نام خودشان نگهداری می شود تا زمان اعلام اولویت آنها، اضافه کرد: در آن زمان، یک میلیون تومان سپرده زائر به اضافه سودی که بانک ملی به آن تعلق می دهد، از حساب زائر به حساب تجمیعی سازمان حج واریز می شود تا عملیات حج را بر طبق آن اجرا نماییم.
رشیدیان اضافه کرد: از زمانی که این پول به سازمان حج و زیارت می رسد، باید کارهای اجرائی را شروع نماییم. به عنوان نمونه، سال قبل فکر می کنم در مهرماه اعلام قیمت و نام نویسی آغاز شد و در آذرماه اولین پرداخت را به شرکت هواپیمایی انجام دادیم. بنابراین، پرداخت ها به پس از سفر حج موکول نمی گردد. فکر می کنم همان زمان حدود یک همت به ایران ایر پرداخت کردیم تا قرارداد عملیاتی شود و این شرکت برای پروازهای حج آمادگی پیدا کند. پرداخت به سایر شرکت ها و موسسات داخلی و خارجی که باید به ما خدمات عرضه کنند هم باید صورت گیرد.
رئیس سازمان حج و زیارت در رابطه با وضعیت افرادی که برای حج تمتع ۱۴۰۵ نام نویسی کرده بودند، اظهار داشت: شرایط این افراد یکسان نبود. برخی حتی قبل از جنگ، یعنی پیش از ۹ اسفند، انصراف داده و پول خویش را پس گرفته بودند. عده ای دیگر هم قبل از ۹ اسفند اعلام انصراف کردند، اما وجه آنها را بعد از جنگ دریافت نمودند. گروهی دیگر بعد از شروع جنگ و اعلام احتمال سفر زمینی انصراف دادند و بعد برای دریافت پول خود اقدام نمودند. برخی هم هم زمان با شروع پروازهای حج انصراف دادند. تعدادی هم با وجود دریافت ویزا و بلیت، در مسافرت حاضر نشدند.
او اضافه کرد: ما برای هر ویزا حدود ۶۰۰ ریال سعودی به دولت عربستان پرداخت می نماییم، اما با وجود همه این هزینه ها، نماینده ولی فقیه در جلسه شورای برنامه ریزی حج و زیارت اعلام نمودند که مبلغی از وجوه زوار کسر نشود. بنابراین، ما عین مبلغ واریزی را به همه حجاج بازگرداندیم.
تکلیف سود سپرده های ۲۰ ساله حج چه شد؟
رشیدیان افزود: برای صیانت از وجوهی که در حساب تجمیعی باقیمانده بود، با بانک مربوط مکاتبه کردیم تا سود این مبالغ بر طبق تاریخ واریز و تاریخ عودت وجوه محاسبه و مشخص شود. امیدواریم بانک در همین روزها رقم نهائی را به ما اعلام نماید. در رابطه با این وجوه دو اقدام می توان انجام داد؛ نخست اینکه مبالغ فورا به حساب زائرانی که سپرده هایشان در حساب تجمیعی قرار داشته، بازگردانده شود و دوم اینکه از هزینه زائرانی که نام نویسی کرده اند و قصد تشرف به حج دارند، کسر شود.
رییس سازمان حج و زیارت اضافه کرد: از سالیان ۱۳۸۵ و ۱۳۸۶، مبلغ یک میلیون تومان در حسابی به نام خود افراد در بانک ملی سپرده گذاری شده و برای آنها فیش حج هم صادر گردیده است. سودی که بانک ملی برای این وجوه درنظر گرفته، بهیچ وجه متناسب با مدت طولانی سپری شده نیست. به عنوان نمونه، در سال ۱۴۰۵ به ازای هر زائر بین سه ونیم تا چهار میلیون تومان سود پرداخت گردید. من با برخی از دوستان شوخی کردم که اگر یک خانم و آقا بخواهند از همین خیابان ستارخان با تاکسی به فرودگاه امام بروند، باید به همین میزان، یعنی معادل سود سپرده شان، کرایه تاکسی بدهند؛ در حالیکه شاید در آن زمان با حدود دو میلیون و ۳۰۰ هزار تومان می توانستند به سفر حج بروند.
او اضافه کرد: این مسئله وجود دارد و فکر می کنم همه تلاش می کنند بانک در نحوه محاسبه سودی که پرداخت می کند، تجدیدنظر کند. البته بانکها هم محدودیت های قانونی دارند و تابع ضوابطی هستند. زمانی که بانک بخواهد سودی فراتر از قرارداد منعقدشده با سپرده گذار محاسبه کند، باید مجوز و اختیار قانونی لازم را داشته باشد تا بتواند آن مبلغ را برداشت و پرداخت کند. ما همچنان پیگیر هستیم تا در صورت دریافت چنین دستور یا مجوزی، بتوانیم سود سپرده زائرانی را که حدود ۲۰ سال در بانک باقیمانده است، افزایش دهیم.
رشیدیان در جواب پرسشی در رابطه با چالش ها و موانع موجود در این راه و اینکه با وجود پیگیری های مکرر سازمان حج و زیارت برای سامان دهی سود سپرده های حج، این مساله تابحال به نتیجه نرسیده است، با اشاره به محدودیت های بانکی اظهار نمود: سود سپرده حج تابحال سه مرحله تغییر کرده است؛ اگر اشتباه نکنم، در اولین مرحله ۸ درصد بود، سپس به ۱۶ درصد رسید و بعد هم فکر می کنم حدود ۲۲ یا ۲۳ درصد شد. ما واقعا خویش را موظف می دانیم این مساله را پیگیری نماییم و افتخار سازمان حج، ارایه خدمت به زوار است.
او افزود: برخی کشورها تجربه ای دارند که موفق بوده است؛ به عنوان نمونه، در مالزی و اندونزی، سازمان متولی حج با سپرده های حج فعالیت اقتصادی انجام می دهد تا وقتی که زائر قصد تشرف به حج را دارد، ارزش پول او هم رشد مناسبی کرده باشد. اما سازمان حج و زیارت در کشور ما چنین فعالیتی انجام نمی دهد. وجوه در ارتباط با حج و عمره در بانکها به نام خود افراد سپرده گذاری شده است. در مورد عمره هم میزان سود به زائر اعلام می شود و او می تواند سود سپرده خویش را برداشت کند و حتی هر زمان که بخواهد، اصل پولش را هم دریافت کند؛ اما در مبحث حج امیدواریم این مسئله حل شود.
رشیدیان اضافه کرد: این مساله را پیگیری کرده ایم و همچنان پیگیر آن هستیم. آخرین بار هم در جلسه ای که مسئولان عالی بانک مرکزی حضور داشتند، این مساله عنوان شد و آقای رئیس جمهور به آنها تاکید کردند که پیگیری کنند و سود حقیقی این وجوه را احصا و مشخص کنند.
رئیس سازمان حج و زیارت اظهار داشت: البته با شرایطی که بانکهای ما دارند، شاید واقعا دشوار باشد که بتوانند خارج از چارچوب قرارداد منعقدشده با سپرده گذار، سود دیگری را محاسبه و به این سپرده ها پرداخت کنند. علی ای حال، امیدواریم این مسئله حل شود و ما هم شرمنده زوار نشویم. ما در کنار زائرانمان هستیم، نه در تقابل و مقابل آن ها؛ هرقدر بتوانیم حج ارزان تری برای زوار فراهم نماییم، مسلماً بهره و حظ بیشتری از این خدمت خواهیم برد.
صف انتظار حج چطور کوتاه می شود؟
رشیدیان در رابطه با تدابیر سازمان حج و زیارت برای کوتاه کردن زمان انتظار زائرانی که امکان دارد حدود ۱۰ سال دیگر در نوبت تشرف به حج واجب باشند و در این زمان استطاعت جسمی خویش را هم از دست بدهند، اظهار داشت: حج مقوله ای خیلی سهل و ممتنع است. به عنوان نمونه، در سالیان گذشته رؤسای پیشین سازمان تصمیم گرفتند بجای اولویت های زمانی، شرط سنی تعیین کنند تا برخی افراد خارج از نوبت به حج اعزام شوند، اما همان زمان به این تصمیم ایراد گرفته شد که وقتی نوبت بندی بر طبق زمان نام نویسی انجام شده است، نمی توان چنین اقدامی کرد. به همین دلیل، آن طرح که فکر می کنم حدود یک سال اجرا شد، متوقف گردید. بنابراین، ملاحظاتی از این دست وجود دارد.
او اضافه کرد: مبحث استطاعت جسمی هم فقط به معاینات ما محدود نمی شود و دولت عربستان هم برخی بیماریها را مانع تشرف به حج اعلام نموده است، به عنوان نمونه، افرادی که عمل قلب باز یا پیوند انجام داده اند، مبتلایان به سرطان حاد و همینطور زنان حامله. حتی امسال دولت عربستان اعلام نمود ۱۲۴ نفر از ایرانیانی که به بیمارستان های این کشور مراجعه نموده بودند، شرط استطاعت را نداشته اند و بابت حضور آنها حدود یک میلیون و ۲۰۰ تا ۳۰۰ هزار ریال ایران را جریمه کرد. البته ما پاسخ دادیم که چنین نبوده و در معاینات، همه ضوابط رعایت شده است. علی ای حال، استطاعت جسمی مسئله ای جدی است و ما هم در فراخوان ها تابع این شرایط هستیم؛ یعنی نمی توانیم بالاتر از ۸۵ هزار زائر به حج اعزام نماییم.
رییس سازمان حج و زیارت اضافه کرد: در بعضی سال ها، مانند سال قبل یا سال بعد از کرونا، محدودیت های دیگری هم به ما تحمیل می شود و حتی نمی توانیم همین ظرفیت ۸۵ هزار نفری را به حج اعزام نماییم. درنتیجه، صف انتظار همچنان ادامه پیدا می کند و مشکلات ما افزایش خواهد یافت. امیدواریم بتوانیم در مذاکرات با طرف سعودی این مساله را پیگیری نماییم.
رشیدیان اضافه کرد: البته این مساله به فراهم بودن شرایط مناسب در منطقه هم بستگی دارد. درحال حاضر، باتوجه به ناامنی هایی که فرودگاه ها و شهرهای عربستان با آن مواجهند، نمی دانیم آیا واقعا زمان مناسبی است که درخواست نماییم تعداد افرادی که در سالیان گذشته به حج اعزام نشده اند، به سهمیه ایران اضافه شود یا خیر. اگر شرایط مناسب شود، یکی از اقداماتی که می توان انجام داد، درخواست افزایش سهمیه حج از عربستان است؛ افزون بر سهمیه ای که سازمان کنفرانس اسلامی برای کشورها مصوب کرده است. امیدواریم در صورت تحقق این موضوع، صف انتظار زوار کوتاه تر شود.
رییس سازمان حج و زیارت اضافه کرد: در مذاکراتی که سال قبل با مسئولان مختلف عربستان، همچون وزیر کشور این کشور داشتیم، مبحث دیگری هم مورد تاکید قرار گرفت و آن ساخت وساز و گسترش زیرساخت های مورد نیاز در مکه و مدینه بود. اگر این زیرساخت ها توسعه پیدا کند، احتمال افزایش سهمیه ۸۵ هزار نفری ایران وجود دارد و درنتیجه، زمان انتظار زوار هم کوتاه تر خواهد شد.
او در جواب این پرسش که باتوجه به افزایش جمعیت ایران به حدود ۸۷ میلیون نفر، چرا سهمیه حج ایران همچنان بدون تغییر و در حدود ۸۵ هزار نفر باقیمانده است، اظهار نمود: باید جمعیت کشور را بر طبق سرشماری رسمی که به انجام می رسد، بوسیله وزارت امور خارجه به دولت عربستان و سازمان کنفرانس اسلامی اعلام نماییم. همانطور که گفته شد، یکی از دلیلهای تعیین سهمیه، ظرفیت زیرساخت های کشور میزبان هم هست. امیدواریم با توسعه این زیرساخت ها و ارایه آمار جمعیتی کشور، سهمیه ایران افزایش پیدا کند. البته سال قبل این مساله را مطرح کردیم، اما پاسخ عربستان این بود که زیرساخت ها در مکه و مدینه همچنان درحال توسعه است.
رشیدیان با اشاره به وضعیت زیرساخت ها در دو شهر مکه و مدینه اظهار داشت: در مکه ساخت وسازهای گسترده ای انجام شده، اما مدینه به همان نسبت توسعه پیدا نکرده است. به همین دلیل، هتل های مدینه از نظر کیفیت، تعداد و امکانات موردنیاز برای ارایه خدمات با کمبودهایی مواجهند. زوار هم حدود پنج شب و شش روز در مدینه حضور دارند.
منبع: سفرگو
این مطلب را می پسندید؟
(1)
(0)
تازه ترین مطالب مرتبط
نظرات بینندگان در مورد این مطلب